انوار الفقاهة
مجموعه فقهی انوار الفقاهة(برگزیده هفدهمین کتاب سال حوزه / زمستان 1394، برگزیده 33 دوره جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی/ بهمن 1394) کتاب گرانسنگ أنوار الفقاهة تألیف شیخ حسن کاشف الغطاء (1201-1262هـ)، فرزند کوچک (چهارم) شیخ جعفر کبیر (1228هـ) صاحب کشف الغطاء از فقهای بنام امامیه درعصر خویش و معاصر صاحب جواهر است. 
وی در سال 1201ق در نجف اشرف به دنیا آمد و قبل از بیست سالگی به جهت استفاده وافر از محضر بزرگانی چون پدر، برادر (شیخ موسی متوفای 1241ق) و سید محمد جواد عاملی (صاحب مفتاح الکرامة، م1226ق) و شیخ اسد الله شوشتری به درجه اجتهاد رسید. 
بعد از رحلت پدر مسیر او را ادامه داد و تمام وقت خویش را مصروف تحقیق، تألیف و تتبع نمود. بعد از وفات برادرش (شیخ محمد – م 1247 ق) در حله اقامت گزید و جانشین او در امر زعامت دینی گردید. هفت سال بعد به سبب وفات برادر دیگرش (شیخ علی، م 1253) به نجف اشرف رفت و جانشین وی در مرجعیّت عامه گردید. مرجعیّت عام او همزمان شد با ریاست عامّه شیخ محمد حسن نجفی (م1266ق) صاحب جواهر الکلام.
بیش از ده سال از همجواری صاحب انوار الفقاهة با صاحب جواهر الکلام در نجف اشرف می‌گذشت که شیخ حسن کاشف الغطاء به پیشنهاد صاحب جواهر به عنوان نماینده تام الاختیار علمای نجف در حکم و إفتاء – در زمان حکومت عثمانی – به جهت رفع پاره‌ای از اختلافات بین شیعه و سنّی راهی بغداد گردید که یکی از برکات این سفر بنا بر نقل تاریخی آن، مباحثه وی با قضات عثمانی است که جلسه با تفوق و سربلندی این فقیه شیعی به پایان رسید. 
در مقام تطبیق دو اثر ماندگار انوار الفقاهة و جواهر الکلام بنا بر اعتقاد برخی، انوار الفقاهة بر جواهر الکلام از حیث جامعیّت و روش استدلال، ارجحیّت و مزیّت دارد.
انوارالفقاهه بر خلاف جواهر الکلام، شرح و حاشیه بر کتاب نیست، و بهتر توانسته مطالب فقهی رادسته‌بندی کند. 
صاحب انوار از حافظه‌ای قوی و کم‌نظیر برخوردار بوده و حتّی او را اعلم از صاحب جواهر دانسته‌اند. در تسلط و تبحّر وی در فقه به نقل از خاندان صدر، تدریس یک دوره فقه در طول چهار سال متوالی بدون هیچ گونه وقفه و تعطیلی (به جز روز عاشورا) است که این از افتخارات یک فقیه خبره و صاحب مبانی به حساب می‌آید. این اثر ارزشمند از جمله آثار ماندگار فقهی است که مورد توجّه و تحسین عالمان و فقیهان قرار گرفته است. 
روش تألیف:شیخ حسن کاشف الغطاء در تألیف کتاب انوارالفقاهة و در ترتیب ابواب فقهی بسیار متأثّر از آثار شهیدین(رحمهما الله) خصوصاً آثار شهید اوّل بوده است.
پس می‌توان این‌چنین نتیجه گرفت که ذوق فقهی و قلم روان شیخ حسن کاشف الغطاء متأثّر از شهیدین است. 
حجم کتاب انوارالفقاهة کمتر از یک سوّم جواهر است.

ویژگی‌های أنوار الفقاهة
دارای کثرت فروعات فقهی بی‌نظیر؛ احاطه و استقراء ادلّه احکام؛ ایجاز در بیان غیرمخلّ؛ ترجیح بر جواهر و اشتمال. بر اکثر ابواب فقه. 
تألیف کتاب قریب بیست سال طول کشیده است. 

محتوای کتاب
کتاب انوارالفقاهة پس از تحقیق کامل در ده مجلد به چاپ رسیده است.
ج1: کتاب طهارت، به پیوست مقدّمة التحقیق (شامل: ترجمه، شرح حال مؤلف، پیرامون کتاب انوار الفقاهة، خاتمه که به روش تصحیح کتاب پرداخته شده است)، ج2: کتاب صلات، ج3: کتاب‌های زکات، خمس، صوم و اعتکاف، ج4: کتاب حج، ج5: کتاب‌های تجارت و بیع، ج6: کتاب‌های قرض، رهن، حجر، ضمان، حواله، کفالت، صلح، شرکت، مضاربه، مزارعه و مساقات، ج7: کتاب‌های ودیعه، عاریه، اجاره، وکالت، وقف، هبه، صدقه و وصیّت، ج8: کتاب‌های نکاح، طلاق، خلع و مبارات، ج9: کتاب‌های غصب، مواریث، قضاء و شهادات، ج10: الفهارس (شامل: فهرست آیات قرآن کریم؛ احادیث؛ اسماء معصومین:؛ أعلام؛ کتاب‌های متن؛ اماکن و بقاع؛ حیوانات و مصادر تحقیق کتاب).
در تصحیح این اثر سترگ، بعد از تتبعی جامع در ایران و عراق، بیش از صد نسخه خطی شناسایی و در نهایت از میان ده‌ها نسخه خطی، بهترین، قدیمی‌ترین و صحیح‌ترین نسخه‌ها که برخی
 به خط مؤلف بود، استفاده شده و در خاتمه تحقیق به تفصیل معرفی شد. تحقیق این کتاب در مرکز احیای آثار اسلامی بیش از ده سال به طول انجامیده است.
فهرست مطالب کتاب
•    الجزء الأوّل: الطهارة
•    الجزء الثاني: الصلاة
•    الجزء الثالث: الزكاة، الخمس، الصوم و[الاعتكاف]
•    الجزء الرابع: الحجّ
•    الجزء الخامس: التجارة والبيع
•    الجزء السادس: القرض، الرهن، الحجر، الضمان[ الحوالة، الكفالة]، الصلح، الشركة، المضاربة، المزارعة والمساقاة
•    الجزء السابع: الوديعة، العارية، الإجارة، الوكالة، الوقف، الهبة،  الصدقة والوصيّة
•    الجزء الثامن: النكاح، الطلاق، الخلع و[ المباراة]
•    الجزء التاسع: الغصب، المواريث، القضاء والشهادات 
•    الجزء العاشر: الفهارس



 
 
امتیاز دهی
 
 


مطالب مرتبط

پربازدید ترین مطالب

مطالب مرتبط

پربازدید ترین مطالب
[Control]
تعداد بازديد اين صفحه: 68
خانه | بازگشت | حريم خصوصي كاربران |
Guest (PortalGuest)


مجری سایت : شرکت سیگما